Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 2 · Pada 3
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 2.3.18
kartṛ-karaṇayos tṛtīyā
Aṣṭādhyāyī 2.3.18
Vṛtti Patañjali

tṛtīyāvidhāne prakṛtyādibhyaḥ upasaṅkhyānam .

tṛtīyāvidhāne prakṛtyādibhyaḥ upasaṅkhyānam kartavyam .

tṛtīyāvidhāne prakṛtyādibhyaḥ upasaṅkhyānam .

prakṛtyā abhirūpaḥ prakṛtyā darśanīyaḥ .

prāyeṇa yājñikāḥ prāyeṇa vaiyākaraṇāḥ .

māṭharaḥ asmi gotreṇa. gārgyaḥ asmi gotreṇa .

samena dhāvati .

viṣameṇa dhāvati .

dvidroṇena dhānyam krīṇāti .

tridroṇena dhānyam krīṇāti .

pañcakena paśūn krīṇāti .

sāhasreṇa aśvān krīṇāti. tat tarhi vaktavyam .

na vaktavyam .

kartṛkaraṇayoḥ tṛtīyā iti eva siddham .

iha tāvat prakṛtyā abhirūpaḥ prakṛtyā darśanīyaḥ iti prakṛtikṛtam tasya ābhirūpyam .

prāyeṇa yājñikāḥ prāyeṇa vaiyākaraṇāḥ iti .

eṣaḥ tatra prāyaḥ yena te adhīyate .

māṭharaḥ asmi gotreṇa. gārgyaḥ asmi gotreṇa iti .

etena aham sañjñāye .

samena dhāvati .

viṣameṇa dhāvati .

idam atra prayoktavyam sat na prayujyate samena pathā dhāvati viṣameṇa pathā dhāvatīti .

dvidroṇena dhānyam krīṇāti .

tridroṇena dhānyam krīṇāti .

tādarthyāt tācchabdyam .

dvidroṇārtham dvidroṇam .

dvidroṇena hiraṇyena dhānyam krīṇāti iti .

pañcakena paśūn krīṇāti iti .

atra api tādarthyāt tācchabdyam .

pañcapaśvarthaḥ pañcakaḥ .

pañcakena paśūn krīṇāti iti .

sāhasreṇa aśvān krīṇāti iti. sahasraparimāṇam sāhasram .

sāhasreṇa hiraṇyena aśvān krīṇāti iti.