Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 2 · Pada 1
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 2.1.6
avyayaṃ vibhakti-samīpa-samṛddhi-vyṛddhy-arthābhāva-atyaya-asamprati-śabdaprādurbhāva-paścād-yathā-ānupūrvya-yaugapadya-sādṛśya-sampatti-sākalya-antavcaneṣu
Aṣṭādhyāyī 2.1.6
Vṛtti Patañjali

iha kasmāt na bhavati .

sumadrāḥ sumagadhāḥ saputraḥ sacchātraḥ iti .

samṛddhau sākalye iti ca prāpnoti .

na eṣaḥ doṣaḥ .

iha kaḥ cit samāsaḥ pūrvapadārthapradhānaḥ , kaḥ cit uttarapadārthapradhānaḥ , kaḥ cit anyapadārthapradhānaḥ , kaḥ cit ubhayapadārthapradhānaḥ .

pūrvapadārthapradhānaḥ avyayībhāvaḥ , uttarapadārthapradhānaḥ tatpuruṣaḥ , anyapadārthapradhānaḥ bahuvrīhiḥ ubhayapadārthapradhānaḥ dvandvaḥ .

na ca atra pūrvapadārthaprādhānyam gamyate .

atha vā na ime samāsārthāḥ nirdiśyante .

kim tarhi .

avyayārthāḥ nirdiśyante ime .

eteṣu artheṣu yat avyayam vartate tat subantena samasyate iti .