kimartham punaḥ idam ucyate .
pūrvavat sanaḥ iti śadimriyatyartham .
śadimriyatyarthaḥ ayam ārambhaḥ .
śadimriyatibhyām sanantābhyām ātmanepadam mā bhūt iti .
itarathā hi tābhyām sanantābhyām ātmanepadapratiṣedhaḥ .
itarathā hi anucyamāne asmin tābhyām sanantābhyām ātmanepadasya pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ syāt .
śiśitsati mumūrṣati .
katham punaḥ pūrvavat sanaḥ iti anena śadimriyatibhyām sanantābhyām ātmanepadasya pratiṣedhaḥ śakyaḥ vijñātum .
vatinirdeśaḥ ayam kāmacāraḥ ca vatinirdeśe vākyaśeṣam samarthayitum .
tat yathā : uśīnaravat madreṣu yavāḥ .
santi na santi iti .
mātṛvat asyāḥ kalāḥ .
santi na santi .
evam iha api pūrvavat bhavati na bhavati iti .
na bhavati iti vākyaśeṣam samarthayiṣyāmahe .
yathā pūrvayogayoḥ sanantābhyām ātmanepadam na bhavati evam iha api śadimriyatibhyām sanantābhyām ātmanepadam na bhavati iti .
yadi tarhi śadimriyatyarthaḥ ayam ārambhaḥ vidhiḥ na prakalpate .
āsisiṣate śiśayiṣate .
atha vidhyarthaḥ śadimriyatibhyām sanantābhyām ātmanepadam prāpnoti .
yathā icchasi tathā astu .
astu tāvat pratiṣedhārthaḥ .
nanu ca uktam vidhiḥ na prakalpate iti .
vidhiḥ ca prakḷptaḥ .
katham .
etat eva jñāpayati sanantāt ātmanepadam bhavati iti yat ayam śadimriyatibhyām sanantābhyām ātmanepadasya pratiṣedham śāsti .
atha vā punaḥ astu vidhyarthaḥ .
nanu ca uktam śadimriyatibhyām sanantābhyām ātmanepadam prāpnoti iti .
na eṣaḥ doṣaḥ .
prakṛtam sanaḥ na iti anuvartiṣyate .
kva prakṛtam .
jñāśrusmṛdṛśām sanaḥ na anoḥ jñaḥ .
sakarmakāt sanaḥ na .
pratyāṅbhyām śruvaḥ sanaḥ na .
śadeḥ śitaḥ sanaḥ na .
mriyateḥ luṅliṅoḥ ca sanaḥ na iti .
iha idānīm pūrvavat sanaḥ iti sanaḥ iti vartate na iti nivṛttam .
evam ca kṛtvā saḥ api adoṣaḥ bhavati yat uktam nimittam aviśeṣitam bhavati iti .
na eva vā punaḥ atra śadimriyatibhyām sanantābhyām ātmanepadam prāpnoti .
kim kāraṇam .
śadeḥ śitaḥ iti ucyate na ca śadiḥ eva ātmanepadasya nimittam .
kim tarhi .
śit api nimittam .
atha api śadiḥ eva śitparaḥ tu nimittam .
na ca ayam sanparaḥ śitparaḥ bhavati .
yatra tarhi śit na āśrīyate mriyateḥ luṅliṅoḥ ca iti .
atra api na mriyatiḥ eva ātmanepadasya nimittam .
kim tarhi .
luṅliṅau api nimittam .
atha api mriyatiḥ eva luṅliṅparaḥ tu nimittam .
na ca ayam sanparaḥ luṅliṅparaḥ bhavati .