Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 1 · Pada 1
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 1.1.34
pūrva-para-avaradakṣiṇa-uttara-apara-adharāṇi vyavasthāyām asañjñāyām
Aṣṭādhyāyī 1.1.34
Vṛtti Patañjali

avarādīnām ca punaḥ sūtrapāṭhe grahaṇānarthakyam gaṇe paṭhitatvāt .

avarādīnām ca punaḥ sūtrapāṭhe grahaṇam anarthakam .

kim kāraṇam .

gaṇe paṭhitatvāt .

gaṇe hi etāni paṭhyante .

katham punaḥ jñāyate saḥ pūrvaḥ pāṭhaḥ ayam punaḥ pāṭhaḥ iti .

tāni hi pūrvādīni imāni avarādīni .

imāni api pūrvādīni .

evam tarhi ācāryapravṛttiḥ jñāpayati saḥ pūrvaḥ pāṭhaḥ ayam punaḥ pāṭhaḥ iti yat ayam pūrvādibhyaḥ navabhyaḥ vā iti navagrahaṇam karoti .

nava eva pūrvādīni .

idam tarhi prayojanam : vyavasthāyām asañjñāyām iti vakṣyāmi iti .

etat api na asti prayojanam .

evaṃviśiṣṭāni eva etāni gaṇe paṭhyante .

idam tarhi prayojanam dvyādiparyudāsena paryudāsaḥ mā bhūt iti .

etat api na asti prayojanam .

ācāryapravṛttiḥ jñāpayati na eṣām dvyādiparyudāsena paryudāsaḥ bhavati iti yat ayam pūrvatra asiddham iti nipātanam karoti .

vārttikakāraḥ ca paṭhati : jaśbhāvāt iti cet uttaratra abhāvāt apavādaprasaṅgaḥ iti .

idam tarhi prayojanam jasi vibhāṣām vakṣyāmi iti .